ห้ามตัดสินเพศของ ผู้หญิงข้ามเพศด้วยสายตา ‘ศาลออสเตรเลีย’ ตัดสินให้ ‘ผู้หญิงข้ามเพศ’ ชนะคดี ถูกกีดกันทางเพศจากแอปสำหรับผู้หญิงเท่านั้น

ศาลรัฐบาลกลางเครือรัฐออสเตรเลีย มีคำพิพากษาในคดีที่ น.ส. ร็อกแซนน์ ทิกเกิล หญิงข้ามเพศชาวออสเตรเลียฟ้องร้องว่าถูกกีดกันและเลือกปฏิบัติจากแพลต์ฟอร์ม Giggle for Girl ถือเป็นคดีแรกที่มีคำตัดสินว่าการกีดกันผู้หญิงข้ามเพศจากพื้นที่ของผู้หญิงในโลกออนไลน์นั้นนับเป็นการกีดกันเลือกปฏิบัติหรือไม่

โดยศาลตัดสินให้โจทก์ ทิกเกิล เป็นฝ่ายชนะคดี และให้จำเลย บริษัท Giggle for Girl ผู้ให้บริการแพลต์ฟอร์ม ดังกล่าว และผู้บริหารบริษัท ชดใช้ค่าเสียหายให้แก่โจทก์ 10,000 ดอลลาร์ออสเตรเลีย (ราว ๆ 231,230 บาท)

ผู้พิพากษาบรอมวิช สรุปสำนวนคดีนี้เอาไว้ว่า ทิกเกิลโหลดแอปฯ Giggle for Girl ในช่วงเดือน ก.พ. 2564 และทำการลงทะเบียนพร้อมอัปโหลดภาพถ่ายของตนลงไป แต่ในเวลาต่อมาภาพของเธอถูก AI ของแอปฯ ตรวจจับว่าเธออาจจะเป็นผู้ชาย และปฏิเสธการเข้าถึงของเธอ

หลังโจทก์พบว่าตนเองถูกปฎิเสธการเข้าถึงในช่วงเดือน ก.ย. – ต.ค. 2564 เธอติดต่อบริษัท Giggle for Girl ทางอีเมล ซึ่งได้รับการตอบรับว่าจะมีการดำเนินการตรวจสอบปัญหาดังกล่าว และไม่ได้การตอบรับใด ๆ อีกเลย ถึงแม้ว่าเธอจะพยายามติดตามผลลัพธ์ผ่านทางอีเมล และทางโทรศัพท์

จำเลยให้การแย้งว่าการเลือกปฏิบัติเกิดขึ้นจริง แต่ไม่ใช่การเลือกปฏิบัติที่ต้องห้าม โดยจำเลยถือว่าโจทก์ถูกเลือกปฏิบัติโดยพิจารณาจากเพศของเธอ ซึ่งจำเลยถือว่าเป็นเพศชาย ไม่ใช่อัตลักษณ์ทางเพศของโจทก์ ถือว่าเพศหมายถึงเพศของบุคคลเมื่อแรกเกิด และสิ่งนี้ไม่สามารถเปลี่ยนแปลงได้

ศาลเห็นว่าเพศสามารถเปลี่ยนแปลงได้ และคำให้การของจำเลยยังขัดแย้งกับเจตนารมณ์ที่ชัดเจนของ พรบ. ป้องกันการเหยียดหยามทางเพศ (The Sex Discrimination Act: SDA) ที่ห้ามการเลือกปฏิบัติบนพื้นฐานของอัตลักษณ์ทางเพศในบริบทบางอย่าง 

และเห็นว่าการกระทำของจำเลย เป็นการเลือกปฎิบัติ จากการใช้เกณฑ์ทางสายตาในการตัดสินว่าโจทก์เป็นผู้ชาย ที่ไม่อาจแยกแยะได้ว่าโจทก์เป็นชายผู้มีสถานะเพศสอดคล้อง (Cisgender Men) หรือผู้หญิงข้ามเพศ (Transgender Women) ได้ ซึ่งทำให้โจทก์ถูกกีดกันทางเพศ เนื่องจากดูไม่เหมือนผู้หญิงมากเพียงพอ

ที่มา

[1] https://www.abc.net.au/news/2024-08-23/nsw-sydney-giggle-transgender-discrimination-court-judgment/104260546

[2] https://www.judgments.fedcourt.gov.au/judgments/Judgments/fca/single/2024/2024fca0960