อีคอมเมิร์ซสั่นสะเทือน ค่า GP พุ่ง–ขนส่งก็ถูกล็อก THECA เตือนผู้ค้ารายย่อยเสี่ยงถูกทิ้งในตลาดดิจิทัล หากรัฐไม่เร่งคุมเกมอาจถูกผูกขาดภายใน 3 ปี
นายธนาวัฒน์ มาลาบุปผา ที่ปรึกษาและนายกกิตติมศักดิ์สมาคมผู้ประกอบการพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ไทย (THECA) เผยว่า ตลาดอีคอมเมิร์ซไทยปี 2567 มีมูลค่าแตะ 1 ล้านล้านบาท แต่คาดว่าในปี 2568 จะเติบโตเพียง 5–7% ต่ำสุดในรอบ 10 ปี จากกำลังซื้อที่ชะลอตัวและโครงสร้างค่าธรรมเนียมใหม่ที่เอื้อแพลตฟอร์มมากกว่าผู้ขาย
นายธนาวัฒน์ ระบุว่า แพลตฟอร์มรายใหญ่ปรับขึ้นค่า GP โดยไม่มีเพดาน ร้านค้ารายย่อยแทบไม่มีอำนาจต่อรอง ขณะที่ระบบอัลกอริทึมยังจำกัดการมองเห็นสินค้า ส่งผลให้ผู้ประกอบการไทยอย่างชัดเจน หากไม่มีการแทรกแซงจากภาครัฐ ความเหลื่อมล้ำทางดิจิทัลจะยิ่งรุนแรง และรายได้จากอีคอมเมิร์ซจะไหลออกนอกประเทศมากขึ้น
5 สัญญาณเปลี่ยนเกมอีคอมเมิร์ซไทย
- ยุค 3C Commerce
โมเดล Content–Creator–Commerce กลายเป็นหัวใจของการตลาด ผู้บริโภคกว่า 80% ตัดสินใจซื้อสินค้าตามคำแนะนำของครีเอเตอร์ ผู้ค้าจึงต้องเร่งสร้างพันธมิตรกับครีเอเตอร์ไทย เช่นโครงการ Shopfluence by Priceza ที่เชื่อมโยงแบรนด์ใหญ่กับครีเอเตอร์โดยตรง ลดภาระ GP และคืนอำนาจให้ผู้ขายไทย
- สินค้าจีนทะลัก–ภาษีไทยยังอ่อนแรง
การยกเว้นภาษีนำเข้าสินค้ามูลค่าไม่เกิน 1,500 บาท ทำให้สินค้าจีนไหลเข้าตลาดไทยอย่างมหาศาล โดยเฉพาะแบรนด์จีนที่เริ่มตั้งบริษัทและเปิดร้านแข่งกับผู้ขายไทยโดยตรง
- สงครามข้อมูล (Data War)
ข้อมูลลูกค้ากลายเป็นอาวุธสำคัญ แต่แพลตฟอร์มยังไม่เปิดให้ผู้ขายเข้าถึงอย่างเท่าเทียม ส่งผลให้ผู้ประกอบการไทยไม่สามารถวิเคราะห์ตลาดได้เต็มที่
- ปรับโมเดลธุรกิจรับมือค่า GP พุ่ง
ผู้ค้าหันไปสร้าง Brand.com หรือใช้ Marketplace เฉพาะทาง เช่น NocNoc, Konvy, HomePro เพื่อเก็บข้อมูลลูกค้าเองและลดการพึ่งพาแพลตฟอร์มใหญ่ ขณะที่โมเดล Consignment แบบ Temu แม้ดึงลูกค้าได้ แต่ทำให้ผู้ผลิตไทยสูญเสียอำนาจต่อรอง
- Fast Delivery กลายเป็นมาตรฐานใหม่
ผู้บริโภคคาดหวังการส่งภายในวันเดียว ส่งผลให้แพลตฟอร์มต้องลงทุนระบบขนส่ง On-Demand แต่ต้นทุนโลจิสติกส์ที่สูง กลับกลายเป็นภาระหนักของผู้ขายรายย่อย
นอกจากนี้ นายธนาวัฒน์ยังต้องการให้หน่วยงานรัฐ เช่น ETDA และ กขค. เร่งออกมาตรการกำกับค่าธรรมเนียมแพลตฟอร์ม ตรวจสอบการปิดกั้นขนส่งที่ขัดหลักการแข่งขันเสรี และจัดเก็บภาษีบริการดิจิทัล (DST) จากผู้ให้บริการต่างชาติอย่างเท่าเทียม เพื่อปิดช่องโหว่รายได้ประเทศ พร้อมย้ำว่าไทยไม่ควรยอมแรงกดดันจากสหรัฐฯ ที่เรียกร้องให้ยกเว้นภาษีดังกล่าว เพราะจะยิ่งเปิดทางให้ทุนต่างชาติผูกขาดรายได้ออนไลน์ทั้งหมด
เขาทิ้งท้ายว่า หากรัฐบาลยังไม่เร่งออกมาตรการคุมเกม ทั้งด้านภาษี การแข่งขัน และการคุ้มครองข้อมูล ตลาดดิจิทัลไทยอาจถูกผูกขาดโดยสมบูรณ์ในเวลาไม่เกิน 3 ปี ทิ้งผู้ค้ารายย่อยไว้ข้างหลังในสนามที่ไม่ใช่ตลาดเสรีอีกต่อไป
#TheStructure
#TheStructureNews
#อีคอมเมิร์ซ #ตลาดดิจิทัลไทย #ผูกขาด